ارائه مدل مفهومی بکار گیری تئوری اقتضایی در پیاده سازی مدیریت کیفیت جامع

نوع مقاله: علمی ترویجی

نویسنده

استادیار گروه مدیریت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد نجف آباد

چکیده

یکی از اهداف اصلی پیاده سازی سیستم های مدیریت کیفیت بهبود عملکرد سازمانها می باشد. این هدف اساسی باعث گشته است که همواره این سوال برای پژوهشگران مطرح باشد که آیا به راستی پیاده سازی سیستم های مدیریت کیفیت عملکرد سازمانها را ارتقاء داده است یا خیر. تلاش برای پاسخ به این سوال باعث شده است که پژوهش های زیادی در زمینه تاثیر مدیریت کیفیت بر عملکرد سازمان طی 20 سال گذشته انجام شود. نکته ای که در این پژوهش ها حائز اهمیت می باشد نتایج ضد و نقیض این پژوهش ها می باشد. به گونه ای که در تعدادی از پژوهش ارتباط مثبت بین رویه‌های مدیریت کیفیت و عملکرد سازمان تایید شده است و در تعدادی دیگر این ارتباط تائید نشده است. این نتایج گمراه کننده تعدادی از محققان را برآن داشت تا این نتایج را توجیه نمایند. یکی از مهم‌ترین دلایلی که توسط تعدادی از صاحب نظران حوزه مدیریت کیفیت ارائه شده است تاثیر متغیرهای اقتضایی بر پیاده سازی رویه های مدیریت کیفیت می‌باشد. این مقاله با بررسی گسترده‌ی ادبیات و پژوهش های مدیریت کیفیت، تعداد زیادی از متغیرهای اقتضایی در این حوزه را شناسایی کرده و آنها را در قالب جدیدی که پیش از این مورد توجه قرار نگرفته بود دسته بندی نموده است. همچنین در انتها با ارائه یک چارچوب مفهومی شیوه بررسی این متغیرها را برای پژوهشگران آتی هموار نموده است

کلیدواژه‌ها


دانایی فرد، ح.، الوانی، س.م. و آذر، ع. (1392)، روش شناسی پژوهش کمی در مدیریت: رویکردی جامع، چاپ هشتم، تهران: انتشارات صفار.

دفت، ریچارد(1382) ، نظریه سازمان و طراحی ساختار، ترجمه علی پارساییان و محمد اعرابی، چاپ چهارم، تهران: موسسه پژوهش‌های فرهنگی.

رضائیان، علی (1381)، مبانی سازمان و مدیریت، چاپ دوم، تهران: سمت.

شاهین، آرش. (1393)، مدیریت کیفیت فراگیر، چاپ اول، انتشارات جهاد دانشگاهی دانشگاه اصفهان، اصفهان.

قیدر خلجانی، ج. و صمیمی، م. (1393)، "طبقه بندب شایستگی های کلیدی کارکنان تیم های توسعه‌ی محصول مبتنی بر مرور ادبیات" فصلنامه مدیریت استاندارد و کیفیت، 4(3): 38- 162

مهدوی مزده، م.، جلالی نائینی، غ.، متولیان، س.م.ع. ( 1389)،" ارائه مدلی برای تعیین سطح تعهد و پذیرش مدیریت کیفیت فراگیر: بررسی موردی در تامین‌کنندگان شرکت سازه‌گستر سایپا"، مدیریت صنعتی، 4 (2): 143 - 162

 

Ahire, S.L., Golhar, D.Y. and Waller, M.A. (1996),"Development and validation of TQM implementation constructs", Decision Sciences, 27(1):23-56.

Ahmad, M.F., Zakuan, N., Jusoh, A., Yusof, S.M. and Takala, J. “Moderating Effect of Asean Free Trade Agreement between Total Quality Management and Business Performance” Procedia - Social and Behavioral Sciences, 129 (2014): 244 – 249

Anderson, J.C., Rungtusanatham, M., Schroeder, R.G. and Devaraj, S. (1995), "A path analytic model of a theory of quality management underlying the Deming management method: preliminary empirical findings", Decision Sciences, 26(5):637-58.

Choi, T.Y.and Eboch, K. (1998),"The TQM Paradox: Relations among TQM practices, plant performance, and customer satisfaction", Journal of Operations Management, 17 (1): 59-75

Chong, V.K., Rundus, M.J. (2004), “Total quality management, market competition and organizational performance”, The British Accounting Review, 36:155-172.

Dale, B.G., (2003), Managing Quality, 4th ed. Blackwell Publishers, Oxford.

Douglas, T.J., Judge Jr., W.Q. (2001), “Total quality management implementation and competitive advantage: the role of structural control and exploration”, Academy of Management Journal, 44:158-169.

Flynn, B.B., Schroeder, R.G. and Sakakibara, S. (1994), "A framework for quality management research and an associated measurement instrument", Journal of Operations Management, 11(4):339-66.

Flynn, B.B., Schroeder, R.G. and Sakakibara, S. (1995), "The impact of quality management practices on performance and competitive advantage", Decision Sciences, 26(5):659-92.

Fotopoulos, C.V. and Psomas, E.L. (2010),"The structural relationships between TQM factors and organizational performance", The TQM Journal, 22(5): 539-552.

Fuentes-Fuentes, M.M, Albacete-Saez, C.A., Llorens-Montes, F.J., (2004), "The impact of environmental characteristics on TQM principal and organizational performance", Omega, 32(1):425-442.

Fuentes-Fuentes, M.M, Llorens-Montes, F.J., Molina-Fernandez, L.M, Albacete-Saez, C.A., (2011), "Environment-quality management co-alignment across industrial context: An empirical investigation of performance implications". Industrial Marketing Management, 40(1):730-742.

Hendricks, K. S. and Singhal, V. R. (2001), "Firm characteristics, total quality management and financial performance", Journal of Operations Management, 19(3):269-285.

Ho, D.C.K., Duffy, V.G. and Shih, H.M. (2001), "Total quality management: an empirical test for mediation effect", International Journal of Production Research, 39(3):529-48.

Jayaram J., Ahire, S.L. and Dreyfus, P. (2010), "Contingency relationship of firm size, TQM duration, unionization, and industry context on TQM implementation-A focus on total effects", Journal of Operations Management, 28(1) :345-356.

Jitpaiboon, T. and Rao, S.S. (2007), "A meta-analysis of quality measures in manufacturing system", International Journal of Quality and Reliability Management, 24(1):78-102.

Kaynak, H. (2003),"The relationship between total quality management practices and their effects on firm performance", Journal of Operations Management, 21(4):405-35.

Lee, M-C. and Chang, T. (2006), "Applying TQM, CMM and ISO 9001 in knowledge management for software development process improvement", International Journal Services and Standards, 2(1):101-15.

Martinez-Costa, M. and Jimenez-Jimenez, D. (2009),"The effectiveness of TQM: The key role of organizational learning in small business", International Small Business Journal, 27(1):98-125.

Martinez-Costa, M., Mart?nez-Lorente, A.L and. Choi, T.Y. (2008) "Simultaneous consideration of TQM and ISO 9000 on performance and motivation: An empirical study of Spanish companies", International Journal of. Production Economic, 113 (1):23-39.

Mc Adam, R., Miller, K., McSorley, C. (2016)” Towards a contingency theory perspective of quality management in enabling strategic alignment” International Journal of Production Economics, In press

Mellat-Parast, M, (2013) "Convergence theory in quality management: evidence from the petroleum industry", International Journal of Quality & Reliability Management, 30(2):177-196.

Nair, Anand (2006). “Meta-analysis of the relationship between quality management practices and firm performance- implications for quality management theory development”, Journal of Operations Management, 24(1): 948-976.

Oakland, J., (2000). TQM. Text with Cases, 2nd ed. Butterworth-Heinemann, Oxford.

Saraph, G.V.P., Benson, G. and Schroeder, R.G. (1989), "An instrument for measuring the critical factors of quality management", Decision Sciences, 20(4): 810-29.

Shah, R. , Ward, P. (2003). “Lean manufacturing: context, practice bundles, and performance”, Journal of Operations Management, 21(2):129-149.

Sila, I. (2007),"Examining the effects of contextual factors on TQM and performance through the lens of organizational theories: an empirical study", Journal of Operations Management, 25(1):83-109.

Sila, I., Ebrahimpour, M. (2003), "Examination and Comparison of the critical factors of total quality management (TQM) across countries", International Journal of Production Research, 41(2):235-268.

Sila, I., Ebrahimpour, M. (2005)," Critical linkages among TQM factors and business results" , International Journal of Operations & Production Management, 25(11):1123-1155.

Stephen C.H. Ng, Johnny M. Rungtusanatham, Xiande Zhao, and Albena Ivanova (2015), “TQM and environmental uncertainty levels: profiles, fit, and firm performanceInternational Journal of Production Research, 53(1):4266-4286

Sousa, R. and Voss, C., (2002)," Quality management re-visited: a reflective review and agenda for future research", Journal of Operations Management, 20(1):91-109.

Sousa, R., Voss, C.A. (2008), “Contingency research in operations management practice”, Journal of Operations Mnanagement, 26(6):679-713.

Talib, F., Rahman, Z. and Qureshi, M.N. (2013) "An empirical investigation of relationship between total quality management practices and quality performance in Indian service companies", International Journal of Quality & Reliability Management, 30(3):280-318.

Tata, J., Prasad, S., Thorn, R. (1999), “The influence of organizational structure on the effectiveness of TQM programs”, Journal of Managerial Issues, 11(4):440-453.

Wang C.H., Chen, K.,Y., Chen S.,H. (2012),"Total quality management, market orientation and hotel performance: The moderating effects of external environmental factors", International Journal of Hospitality Management, 3(1):119-129.

Zhang, D., Linderman, K. and Schroeder, R.G. (2012),"The moderating role of contextual factors on quality management practices", Journal of Operations Management, 30(1):12-23.

Zhang, G.A. and Xia, Y., "Does quality still pay? A reexamination of the relationship between effective quality and firm performance", Production and Operations Management, 22(1): 120-136

Zhao, X.,Yeung, A.C.L and Lee, T.S. (2004) "Quality management and organizational context in selected service industries of China", Journal of Operations Management, 22 (1):575-587.

Zu, X. (2009),"Infrastructure and core quality management practices: how do they affect quality?” International Journal of Quality and Reliability Management, 26(2):129-149.