فصلنامه علمی مدیریت استاندارد و کیفیت

شناسایی و مدیریت ریسک‌های کلیدی اتحادهای راهبردی در توسعه محصولات پیچیده: رویکرد داده‌بنیاد و مدل سازی ساختاری-تفسیری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

جعفر قیدرخلجانی 1
حسن ایمانی 2
محمد حسین کریمی گوارشکی 3

1 عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی مالک اشتر - مجتمع مدیریت و مهندسی صنایع

2 فارغ‌التحصیل کارشناسی ارشد، دانشگاه صنعتی مالک اشتر

3 عضو هیئت علمی، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، مجتمع دانشگاهی مدیریت و مهندسی صنایع

10.22034/jsqm.2025.435321.1552
چکیده
اتحادهای راهبردی در پروژه‌های تحقیق و توسعه نقشی کلیدی در مدیریت ریسک‌ها، ایجاد محیط‌های یادگیری، انتقال دانش و فناوری و اشتراک منابع بین شرکا دارند. این اتحادها به‌ویژه در محیط‌های رقابتی و پیچیده برای کاهش هزینه‌های تحقیق و توسعه و تسریع در دستیابی به فناوری‌های جدید اهمیت دارند. هدف این پژوهش شناسایی و تحلیل ابعاد ریسک‌های مرتبط با اتحادهای راهبردی در پروژه‌های توسعه محصولات پیچیده است. داده‌های پژوهش از طریق مطالعات کتابخانه‌ای و مصاحبه‌های عمیق جمع‌آوری و با استفاده از روش داده‌بنیاد کدگذاری و دسته‌بندی شده‌اند. سپس، این مولفه‌ها با بهره‌گیری از مدل‌سازی ساختاری-تفسیری (ISM) تحلیل و سطح‌بندی شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که عدم توجه کافی به ویژگی‌های شرکا، نبود همسویی راهبردی، ضعف در نحوه همکاری و نبود ارزیابی جامع عملکرد، از مهم‌ترین چالش‌های این اتحادها محسوب می‌شود. این پژوهش تأکید می‌کند که مدیریت مؤثر ریسک و ایجاد چارچوبی بومی برای شناسایی و کنترل این ریسک‌ها می‌تواند شانس موفقیت پروژه‌های اتحاد راهبردی را افزایش دهد. این پژوهش نشان داد که ضعف در شناسایی شرکا، عدم همسویی راهبردی، نبود مدل‌های بومی مدیریت ریسک و ساختارهای سلسله‌مراتبی ناکارآمد، اصلی‌ترین عوامل شکست اتحادهای راهبردی در کشور هستند.

کلیدواژه‌ها

اتحاد راهبردی
ریسک
محصولات پیچیده
مدل سازی ساختاری-تفسیری
موضوعات
فصلنامه علمی مدیریت استاندارد و کیفیت
دوره 15، شماره 1
بهار 1404
صفحه 49-76

  • تاریخ دریافت 23 دی 1402
  • تاریخ بازنگری 21 اسفند 1403
  • تاریخ پذیرش 31 تیر 1404